Лукашэнка цяпер больш баіцца Украіны, чым Расіі — меркаванне Фрыдмана

28/06/2026 - 14:29

Пагрозы Зяленскага падзейнічалі. Што далей?

Пагрозы Зяленскага падзейнічалі. Што далей? / LookByMedia

— Я думаю, што Лукашэнка для сябе вырашыў — і, верагодна, ужо даўно, — што лепш прайграць барацьбу за наратыў. Гэта вельмі непрыемна для яго. Непрыемна, што цяпер кажуць: Лукашэнка слабы, Лукашэнка выканаў ультыматум, Лукашэнка паддаўся ціску Зяленскага. Але, верагодна, лепш перажыць такія палітычныя непрыемнасці, чым сапраўды ўцягнуцца ў вайну, — лічыць гісторык Аляксандр Фрыдман.

Верагодна, Беларусь адключыла рэтрансляторы, якія навадзілі дроны падчас нападаў на Украіну — Аляксандр Лукашэнка выканаў патрабаванне Уладзіміра Зяленскага. А што далей? Прэзідэнт Украіны згадваў Мазырскі НПЗ, заводы і інфраструктуру. Чакаць далейшых пагроз і патрабаванняў? І ўдараў?

На гэтую тэму у эфіры Еўрарадыё разважае гісторык Аляксандр Фрыдман.

— Для Украіны гэта быў своеасаблівы тэст. Зяленскі мог бы 19 чэрвеня выйсці і сказаць: "Вось я патрабую беларускія НПЗ, патрабую, каб яны перасталі пастаўляць сваю прадукцыю ў Расійскую Федэрацыю, а калі гэтага не будзе — будзем наносіць па іх удары".

Але ён зрабіў інакш. Яны вельмі добра падрыхтаваліся. Ён выходзіць і гаворыць пра рэтрансляторы. Рэтрансляторы — гэта непрыемны момант у кантэксце тых дронаў, якія ляцяць праз тэрыторыю Беларусі супраць Украіны. Але гэта не самае сур'ёзнае, што цяпер адбываецца на фронце.

Таму тое, што зрабіў Зяленскі, — гэта такі невялікі крок. Маўляў: вось гэтыя рэтрансляторы, іх трэба прыбраць. У вас ёсць тыдзень, каб гэта зрабіць.

І на гэтым ён не спыніўся. Далей ён згадаў прадпрыемствы, якія працуюць на расійскую ваенную прамысловасць. Там былі і беларускія НПЗ.

Праўда, адкрытых пагроз у іх бок не прагучала. Ну, як сказаць — у кантэксце размовы пра рэтрансляторы гэта ўсё роўна выглядала як намёк. Але прамой пагрозы наконт НПЗ, маўляў, "у вас ёсць тыдзень, каб перастаць працаваць на Расію", не было, — кажа Фрыдман.

Вырашыўшы абмежавацца лакальнай пагрозай, якую мэту пераследвала Украіна?

— Магчыма, каб паглядзець: у якім стане знаходзіцца Лукашэнка, як ён будзе рэагаваць, як будзе рэагаваць прапаганда.

Гэта была такая камбінацыя, у якой Украіна фактычна мала чым рызыкавала. Таму што пагрозы з боку Лукашэнкі для Украіны цяпер нельга назваць сур'ёзнымі.

Акрамя таго, Украіна разумее, што Лукашэнка не хоча ваяваць, што Лукашэнка баіцца вайны. Магчыма, цяпер ён нават больш баіцца Украіны, чым ціску з боку свайго "старэйшага брата" — Расійскай Федэрацыі.

Таму яны разыгралі гэтую сітуацыю, паглядзелі, як Лукашэнка будзе рэагаваць. І што можна сказаць? Рэакцыя Лукашэнкі — гэта, фактычна, запрашэнне да далейшых крокаў.

Таму што невядома, што было б, калі б Лукашэнка, напрыклад, 20 чэрвеня выйшаў сам або даручыў Наталлі Эйсмант перадаць такі мэсэдж: "Я магу адказаць. Калі яны сапраўды нешта зробяць з нашай тэрыторыі, паспрабуюць нанесці ўдары, тады мы адкажам, як заўсёды казалі. У нас ёсць цэнтры прыняцця рашэнняў, па якіх мы можам нанесці ўдар. У нас ёсць "Арэшнік", ёсць ядзерная зброя і гэтак далей".

Калі б Лукашэнка пайшоў у тым вобразе, які ён прасоўваў у 2023–2025 гадах, але не ў апошнія тыдні, хто ведае, як бы рэагавала Украіна? Але гэтага не адбылося.

Мне здаецца, Лукашэнка ўвесь гэты час імкнуўся размаўляць і з Масквой — каб там усё ж не падстаўлялі яго, — і з Кіевам. Ён нават сам казаў, што размаўляў з украінскай дэлегацыяй. Праўда, пацверджанняў з украінскага боку не было.

Але мэсэдж, хутчэй за ўсё, быў той жа самы, які, верагодна, перадаваў міністр абароны Віктар Хрэнін свайму ўкраінскаму калегу Аляксею Рэзнікаву перад пачаткам вялікай вайны: "Мы нічога не хочам. Мы не хочам ваяваць. З нашага боку нічога не будзе".

Таму што Лукашэнка разумее: калі вайна перакінецца на Беларусь, наступствы будуць жахлівымі. І не для Украіны — Украіна ўжо ваюе. Наступствы будуць жахлівымі менавіта для Беларусі, — папярэджвае гісторык Аляксандр Фрыдман.